Rabia Uyğur
Rabia Uyğur
Giriş Tarihi : 05-04-2018 08:48

11 NİSAN 1920 Şanlıurfa

 

11 NİSAN 1920’Urfa'nın Düşman İşgalinden Kurtuluşu,Mondros Ateşkes Anlaşması’ndan sonra 7,maddeden dolayı güvenliklerinin tehlikeye düştüğünü öne sürerek itilaf devletleri, Urfa’yı Mart 1919’da işgal etti. Mondros Ateşkes Anlaşması’nın 7. Maddesine göre özetçe ihtilaf devletleri güvenliklerinin tehlikeye düştüğü yerleri işgal edebilecekti.

 

Urfa’yı işgal eden İngilizler, ilk olarak Urfa’da bulunan Osmanlı askerlerinin Urfa’dan çıkmasını bildirerek, askerlerin büyük bir bölümünün Urfa’dan çekilmesini sağladılar.

İngilizler daha sonra bölgedeki aşiretleri yokladılar. Milli Aşireti’nden Mahmud Bey’e Kafkasya ve Mezopotamya arasındaki kurmak istedikleri tampon bölgeyi anlattılar ama daha sonra 13. Kolordudan aldığı talimatla İngilizlerden gelen Urfa davetine Mahmud Bey katılmadı. Ketkanlı aşireti lideri Basravi Osmanlıyı istemedikleri İngilizlere bağlanmak istediklerini bildirdi.

 

İngilizler bölgedeki Ermenilere askeri eğitim verdiler buna karşılık Ermeniler kentte güvensizlik havası oluşturuyorlardı ve İngilizlerin işine yarayacak haberleri ulaştırıyorlardı.

 

İngilizlerin yaptıklarının karşısında, halk arasında onikiler olarak bilinen eşraf ve aydınlar Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti’ni kurdular. Bu 12 eşref ve aydın arasında; Mecli-i İdâre eski azalarından Belediye Reisi Hacı Kâmilzâde Hacı Mustafa Efendi, Barutçuzâde Hacı İmam Efendi , Eşraftan Tüccâr Hacı Kâmilzâde Hacı Mustafa Reşid Efendi, Mahmud Efendi, Polis Komiserliğinden Mustafi Arabikâtibizâde Şakir Efendi,Güllüzâde Osman Efendi, Esnaftan Şellizâde Ali Ağa,Tüccârdan Nebozâde Hacı İmam Efendi, Eşraftan Hacı Bedir ağazâde Halil Ağa, Jandarma Tabur mülhakı İzmirli Adil Hulusi Efendi,. Takım kumandanlarından Mülazım-ı Evvel Hüseyin Pertev Efendi, Jandarma Çavuşu Sofi oğlu Hacı Mustafa Çavuş vardı,

Ekim Ayı'nın sonlarında İngilizler işgal ettikleri yerleri ismi Suriye İtilafnamesi olan İngiliz,Fransız Anlaşması'ndan dolayı Fransa'ya devretti.

Binbaşı Ali Rıza Bey, aşiretleri Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti'ne bağlama çalışmalarına başladı.  Bu durumun fark edilmesi üzerine Ali Rıza Bey, Fransız karargahına davet edildi, Fransızlara verdiği cevaplar güven vermediği için tutuklandı ama bir fırsatını bulup firar ederek Siverek'e gitti. Fransızlar tarafından girişi yasaklanan Ali Rıza Bey'e yardım yasaklandı ve üzerine ödül ve ceza kondu. Ali Rıza Beyin firarının sonucu olarak Fransızlar uygulamalarında daha da sertleşti ve haksız tutuklamalar ve sürgünlere başladı.

 

 Ali Rıza Beyin yerine yeni Urfa Jandarma Komutanlığında yüzbaşı olan Ali Saip Bey, gerekli görüşmeleri sağladıktan sonra yapılan ayaklanma planının ilk ayağı olan, Fransızlara ültimatom verdi. Ultimatomda bir an önce bölgeyi terk etmelerini istedi; terk etmedikleri takdirde akan kandan sorumluluğun Fransızlara ait olacağını belirtti. Daha sonra harekat planının öğrenilmesi üzerine Ali Saaip Bey firar etti Urfa ile ilgili yazılarım çok yakında gelecek...

 

Mustafa Kemal’in kolordulara yayınlamış olduğu genelgenin sonucunda bölgede Fransızlara yönelik Kuvay-ı Milliye harekete geçti. Daha sonra yapılan ultimatomlar ve uyarılar sonuç vermeyince Siverek halkı ve Müdafaa’yı Hukuk Cemiyeti 9 Şubat'ta Urfa’ya girdi.

Nisan ayına kadar süren şiddetli çatışmaların sonucunda gelecek yardımdan ümitlerini kesen Fransızlar geride kalan ermeni ve Amerikalılar için ve kendilerinin nakilleri için bazı şartlar öne sürerek bölgeden ayrılmayı kararlaştırdılar.

 

11 Nisan gecesi Fransızlar Suruç'a doğru yola çıktılar; öncüde bulunan Ermenilerin yoldaki halka taşkınlık yapması üzerine şiddetli çatışmalar çıktı Yüzbaşı Sajous ve subaylar öldü,100 Fransız askeride esir edilerek Urfa'ya getirildi.

 

 

NELER SÖYLENDİ?
@
Rabia Uyğur

Rabia Uyğur

DİĞER YAZILARI Sözün yankısı başkadır 17-11-2018 00:53 Seçime Giderken! 22-06-2018 16:04 Türkiye’de çocuk işçilik sorunu 14-06-2018 13:31 Gazeteciler sahipsiz 05-06-2018 14:51 31 Mayıs Sigarasız bir dünya 31-05-2018 14:16 Cumhurbaşkanı adayları sosyal medyada ne konuşuluyor 25-05-2018 13:53 RAMAZAN’DA GÖNÜLLÜLÜK 21-05-2018 17:03 İsrail katliam yapmaya devam ediyor 16-05-2018 11:46 Tüm Anneler günü kutlu olsun 14-05-2018 13:20 1 MAYIS İŞÇİ BAYRAMI KUTLU OLSUN 02-05-2018 21:20 Mevsimlik Tarım İşçileri Zorlu Yolculuğunda 01-05-2018 11:23 DEVİZ KURLARINDA YÜKSELİŞ NERYE KADAR 23-04-2018 17:04 Mevsimlik tarım işçilerinin kaderi değişecek mi? 20-04-2018 11:06 Ortadoğu kaynıyor 17-04-2018 09:26 Tarihte Urfa’da Aşiret kuvvetleri 12-04-2018 11:48 Milletinin huzur ve asayişi için 173 yıldır 11-04-2018 17:05 Urfa Cemiyetin Kuruluşu Sivas’ta Heyet 10-04-2018 09:24 KURTULUŞ SAVAŞINDA URFA 09-04-2018 08:57 Uygarlığın Doğduğu Şehir Urfa 07-04-2018 11:17 11 NİSAN 1920 Şanlıurfa 05-04-2018 08:48 Türkiye ve batı arasında soğuk savaş 01-04-2018 11:33 Türkiye ve batı arasında soğuk savaş 01-04-2018 11:33 Çocuk işçi sayısı 2 milyona yaklaştı 28-03-2018 07:48 5’yılda 580 işçi kadın hayatını kaybetti 24-03-2018 16:48 ÇADIRLARDA KADIN OLMANIN ZORLUĞU 21-03-2018 10:17 TARİHTEN URFA 20-03-2018 20:37 Urfa’da Hamdanilern Döneminde Neler Oldu 15-03-2018 10:08 URFA’DA EMEVİLER DEVRİ DÖNEMİ 14-03-2018 13:04 İdris Peygamberin Urfa tarihi 12-03-2018 16:50 8 Mart, Dünya Kadınlar Günü Kutlu Olsun? 08-03-2018 11:33 Kadına karşı şiddet insanlığa ihanettir 23-02-2018 11:46 14 ŞUBAT SEVGİLİLER GÜNÜNDE 15-02-2018 13:17 Şanlıurfa'nın en büyük sorunu "Madde Bağımlısı Gençler" 07-02-2018 11:17 Çalışanlar kariyer yolunda fedakâr davranıyor 01-02-2018 19:35 Şanlıurfa’da Kentsel Dönüşüm 27-01-2018 11:16 Kadın olmak zordur 22-01-2018 10:54
NAMAZ VAKİTLERİ
PUAN DURUMU
  •   Takım P O
  • 1 Fenerbahçe 3 1
  • 2 Sivasspor 3 1
  • 3 Yeni Malatyaspor 3 1
  • 4 Yukatel Denizlispor 3 1
  • 5 Alanyaspor 3 1
  • 6 Antalyaspor 3 1
  • 7 Çaykur Rizespor 3 1
  • 8 Kasımpaşa 1 1
  • 9 Trabzonspor 1 1
  • 10 Konyaspor 1 1
  • 11 MKE Ankaragücü 1 1
  • 12 Gençlerbirliği 0 1
  • 13 Göztepe 0 1
  • 14 Kayserispor 0 1
  • 15 Galatasaray 0 1
  • 16 Beşiktaş 0 1
  • 17 Medipol Başakşehir 0 1
  • 18 Gazişehir Gaziantep 0 1
HAVA DURUMU
Gazete Manşetleri
Yol Durumu
E-GAZETE
ANKET OYLAMA TÜMÜ
GÜNÜN KARİKATÜRÜ
Şanlıurfa'da En tatlı müze
E-Bülten Kayıt
ARŞİV ARAMA