Teklifin gerekçesinde ve maddelerinde öne çıkan temel başlıklar şunlardır:
1. Demokratik Yapının Yeniden Tesisi ve Atama Modelinin Kaldırılması
Mevcut Durum Eleştirisi: 2018 yılında yapılan düzenlemelerle sulama birliklerinin seçim usulü kaldırılarak DSİ bürokrasisine ve merkezi atama modeline (kayyım yapısına) devredildiği, bunun da çiftçiyi kendi tarlasında söz hakkından mahrum bıraktığı belirtilmektedir.
Getirilen Düzenleme: Birlik başkanlarının ve organlarının (Meclis, Yönetim Kurulu, Denetim Kurulu, Başkanlık) merkezi olarak atanması uygulamasına son verilerek, üreticilerin kendi yöneticilerini demokratik seçimlerle iş başına getireceği bir sisteme dönülmesi amaçlanmaktadır.
2. Havza Bazlı Fiyat Standardizasyonu (Taban ve Tavan Fiyat)
Yaşanan Sorunlar: Urfa genelinde farklı birlikler arasında dekar başına sulama ücretlerinin aşırı uçurumlar barındırdığı (100 TL ile 7.020 TL arasında değiştiği), Cullap Sulama Birliği örneğinde olduğu gibi geçmişteki usulsüzlüklerin ve borçların faturasının yüksek ücretlerle üreticiye yüklendiği ifade edilmektedir.
Getirilen Düzenleme: Aynı havzada ve benzer sulama şartlarına sahip bölgelerde keyfi ve fahiş tarife farklarının önlenmesi için DSİ koordinasyonunda taban ve tavan fiyat kriterleri getirilerek ücretlerde standartlaşma sağlanacaktır.
3. Su Kullanım Bedelinde Devlet Desteği (%50)
Çiftçinin mazot, gübre, elektrik ve yüksek su maliyetleri altında ezildiği vurgulanarak, yıllık su kullanım hizmet bedelinin yüzde 50’sinin Tarım ve Orman Bakanlığı bütçesinden doğrudan üreticiler adına sulama birliklerine ödenmesi teklif edilmektedir.
4. Üretici Katılımlı Denetim Mekanizması
Birliklerin denetiminin yalnızca idari hiyerarşiye bırakılmayarak, DSİ temsilcileri ile birlikte birlik üyeleri arasından seçilen bir heyet tarafından gerçekleştirilmesi ve şeffaflığın artırılması sağlanacaktır.