Türkiye'de görülen yüksek enflasyon, milyonlarca emeklinin geçim sıkıntısı yaşamasına neden oluyor.
Tüm taleplere rağmen emekli maaşlarında beklenen artışa gitmeyen iktidar, emeklilik sistemini düzeltmek için 'yan yol' arayışlarına girerken, bir süredir kamuoyunda da tartışılan 'Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi' (TES) ile ilgili detaylar belli oldu.
TÜM MAAŞLARDAN KESİNTİ YAPILACAK
Halihazırda 'Bireysel Emeklilik Sigortası' (BES) olarak uygulanan düzenlemede, birçok çalışan 'otomatik katılım' adı altında emeklilik sistemine dahil edilmekte ve genellikle maaşlarından yüzde 3 oranında kesinti yapılmakta. Ancak uygulanan bu sistemin zorunlu olmaması, geçim sıkıntısı yaşayan birçok çalışanın maaşından kesinti yapılmaması amacıyla sistemden ayrılmasına neden olmakta.
2025 yılı itibarıyla devreye alınacak TES, yapı itibarıyla Bireysel Emeklilik Sistemi ile benzer özellikler gösterse de, bu sistemden çıkışlara izin verilmeyecek. Tüm çalışanların ve işverenlerin katılmasının zorunlu tutulacağı TES ile, işçi, esnaf ve memurların maaşlarından en az yüzde 3 oranında kesintiye gidilmesi planlanıyor.
İKİNCİ EMEKLİ MAAŞI OLARAK HESAPLANACAK
Uygulanacak sistem, mevcut emeklilik sistemi olan Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan (SGK) tamamen ayrı olarak yürütülecek. Emekliler, SGK'dan aynı şekilde aylıklarını almaya devam edecek, bu sistemde biriktirdikleri ise kendilerine maaşlarının düşük kalmaması amacıyla tamamlayıcı olarak bir ödeme imkanı sunacak.
Bugün uygulanan otomatik katılım ile BES sisteminde çalışanların ücretlerinden her ay en az yüzde 3 kesinti yapılarak primler biriktiriliyor. Ancak sistem zorunlu değil. Çalışanlar isterlerse sistemden ayrılıyor. Yeni sistem zorunlu olacak ve süre sonunda emeklilik kazanılacak.
EMEKLİLİK İÇİN KAÇ YIL BEKLENECEK?
Hazırlanan yeni TES sisteminde üçlü bir yapı olacak. Modele göre kişi brüt maaşının en az yüzde 3'ünü öderken işveren de aynı oranda katkı yapacak. Ödenen prim miktarının yüzde 30 kadarını da devlet katkısı yapılacak.
Yürürlüğe alınacak sistemde emeklilik şartları en az 10 yıl ve 56 yaş olarak belirlenmiş durumda. Sistemde 10 yıl çalışan 56 yaşına geldiğinde emekli olacak. Orta Vadeli Program'da yer alan sistemin 2025 yılı itibarıyla resmen başlaması bekleniyor.
