UNAids'e göre, eşcinsel erkekler ve uyuşturucu kullananlar gibi HIV riski daha yüksek olan kişiler dünya çapında rekor düzeyde suçlu ilan ediliyor.
Ortak BM HIV/AIDS programının on yıl önce cezalandırıcı yasalar hakkında rapor vermeye başlamasından bu yana ilk kez, eşcinsel cinsel aktiviteyi ve cinsiyet ifadesini suç sayan ülkelerin sayısı arttı.
Geçtiğimiz yıl Mali, daha önce yalnızca "kamusal alanda ahlaksızlık"ı yasaklayan yasanın yanı sıra, trans bireyleri de suç saydığı eşcinselliği suç sayan bir yasa çıkardı. Trinidad ve Tobago Temyiz Mahkemesi, rızaya dayalı eşcinsel ilişkileri suç olmaktan çıkaran ve sömürge döneminden kalma yasağı yeniden yürürlüğe koyan 2018 tarihli çığır açıcı kararı bozdu. Uganda'da 2023 tarihli Eşcinsellik Karşıtı Yasa, "eşcinsel ilişkilerin yasaklanmasını yoğunlaştırdı" ve Gana da eşcinsel ilişkiye verilen cezaları artıracak yasaları yeniden yürürlüğe koyarak benzer bir yönde ilerledi.
UNAID, eşcinsel haklarına yönelik bu baskının, HIV/AIDS ile mücadelenin ani ABD fon kesintileriyle sarsıldığı bir dönemde gerçekleştiğini ve bunun "eşi benzeri görülmemiş" insani zorluklar ve iklim krizi şoklarıyla birleşerek bu on yılda küresel salgının sona erdirilmesi umutlarını tehlikeye attığını belirtti.
"Kilit gruplar" olarak bilinen bazı insan gruplarının HIV ile enfekte olma olasılığı daha yüksek. Bunlar arasında seks işçileri, eşcinsel erkekler ve erkeklerle cinsel ilişkiye giren diğer erkekler, uyuşturucu enjekte eden kişiler, trans bireyler ve hapishanelerde ve diğer kapalı ortamlarda bulunanlar yer almaktadır.
Rapora göre, 2025 yılında 193 ülkeden yalnızca sekizi bu gruplardan veya davranışlardan hiçbirini suç saymadı veya HIV durumunun, maruziyetinin veya bulaşmasının açıklanmamasını suç saymadı.
UNAids yıllık raporuna göre, 2024 yılında HIV ile enfekte olan veya AIDS ile ilişkili nedenlerden ölen kişi sayısı 30 yılı aşkın süredir en düşük seviyedeydi.
Hibya Haber Ajansı
