ŞANLIURFA – Şanlıurfa Harran Üniversitesi Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Başkanı Doç. Dr. Mehmet Reşat Ceylan, hepatit virüslerinin karaciğerde ciddi hasarlara neden olabileceğini belirterek erken tanı, aşılama ve toplumsal farkındalığın hayati önem taşıdığına dikkat çekti.
Dünya Hepatit Günü kapsamında açıklamalarda bulunan Doç. Dr. Ceylan, hepatit hastalıklarının genellikle sessiz ilerlediğini, bu nedenle geç tanı konulması durumunda siroz ve karaciğer kanseri gibi ciddi sağlık sorunlarının ortaya çıkabileceğini vurguladı.
Hepatit Nedir?
Hepatitin, karaciğerde iltihap oluşumuna neden olan ve genellikle virüs kaynaklı bulaşıcı bir hastalık olduğunu aktaran Ceylan, A, B, C, D ve E olmak üzere beş farklı hepatit virüsü türü bulunduğunu ifade etti. Bu virüslerin farklı yollarla bulaşabildiğini belirten Ceylan, özellikle kirli su, gıda, kan teması ve cinsel yolla bulaşan türlerin toplum sağlığı açısından büyük tehdit oluşturduğunu söyledi.
Sessiz Tehlike: Belirti Vermeden İlerliyor
Viral hepatitlerin çoğunlukla belirti vermediğine dikkat çeken Ceylan, “Belirti vermeyen vakalar zamanla ilerleyerek karaciğer yetmezliği, siroz ve hatta kansere neden olabiliyor. Bu nedenle erken tarama ve düzenli kontroller büyük önem taşıyor” dedi.
2025 Teması: Hepatitleri Adım Adım İnceleyelim
Bu yılki Dünya Hepatit Günü temasının “Hepatitleri Adım Adım İnceleyelim” olduğunu belirten Ceylan, amaçlarının tanı, tedavi ve bağışıklama hizmetlerine erişimi artırmak, damgalamayı azaltmak ve küresel iş birliğini güçlendirmek olduğunu söyledi. Ceylan, “2022 yılında hepatite bağlı ölümler 1,3 milyona ulaştı. Bu ölümlerin %83’ü Hepatit B, %17’si ise Hepatit C kaynaklıdır” dedi.
Hepatit Türleri ve Korunma Yolları
Doç. Dr. Ceylan, hepatit türleri ve bunlardan korunma yollarına dair şu bilgileri verdi:
Hepatit A: Kirli su ve gıdalarla bulaşır. Aşı ve hijyenle önlenebilir. Türkiye’de çocuklara ücretsiz uygulanıyor.
Hepatit B: Kan, cinsel temas ve doğum sırasında anneden bebeğe bulaşır. Aşı ile etkili biçimde korunmak mümkündür.
Hepatit C: Aşısı yoktur. Kan yoluyla bulaşır. Steril sağlık hizmetleri bu noktada kritik önem taşır.
Hepatit D: Yalnızca Hepatit B taşıyıcılarında görülür. B’ye karşı aşı olmak, D’ye karşı da koruma sağlar.
Hepatit E: Kirli su ve gıdalarla bulaşır. Özellikle gebelerde ciddi seyredebilir. Aşısı yalnızca sınırlı bölgelerde mevcuttur.
Türkiye'den Küresel Hedeflere Destek
Türkiye'nin, Dünya Sağlık Örgütü’nün 2030 hedefleri doğrultusunda yürüttüğü mücadeleye değinen Ceylan, Sağlık Bakanlığı öncülüğünde hazırlanan 2024–2030 Viral Hepatit Kontrol Programı kapsamında şu stratejilerin uygulandığını söyledi:
Toplumda farkındalığın artırılması
Bağışıklama oranlarının yükseltilmesi
Anneden bebeğe geçişin önlenmesi
Tanı ve tedaviye erişimin kolaylaştırılması
Güvenli kan temininin sağlanması
Risk gruplarına yönelik özel önlemler
Sağlık hizmetleri kaynaklı bulaşların önlenmesi
“Aşıyı Ertelemeyin” Uyarısı
Toplumun bilinçlenmesinin hayati önem taşıdığını vurgulayan Ceylan, “Aile hekiminize başvurarak hangi hepatit türüne karşı nasıl korunacağınızı öğrenin. Hepatit A ve B aşılarınızı mutlaka yaptırın. Tıraş bıçağı, diş fırçası gibi kişisel eşyaları paylaşmayın. Risk grubundaysanız mutlaka düzenli tarama yaptırın” dedi.
Ceylan, Dünya Hepatit Günü’nün sadece sağlık çalışanlarının değil, tüm toplumun farkındalık göstermesi gereken bir gün olduğunu belirterek, hepatitin basit önlemlerle engellenebilir bir hastalık olduğunu vurguladı.
Hastane Girişinde Bilgilendirme Standı Kuruldu
Etkinlik kapsamında Harran Üniversitesi Hastanesi girişine kurulan stantta vatandaşlara hepatit hakkında bilgilendirme yapıldı. Etkinliğe Başhekim Yardımcısı Dr. Müslüm Toptan, Enfeksiyon Hastalıkları Anabilim Dalı'ndan Doç. Dr. Tuba Damar Çakırca, başhemşire ve eğitim hemşiresi de katıldı.
