Bazen insanın içinden tek bir söz yükselir: Haramiler haramiler!
Bu söz, herhangi bir kişiyi veya kurumu hedef almak için değil; toplumda dürüstlüğün, adaletin, hakkaniyetin ve vicdanın önemini hatırlatmak için söylenir.
Hayatın yükünü omuzlarında taşıyan vatandaşlarımız var. Sabah erkenden dükkânını açan esnafımız, toprağını işleyen çiftçimiz, ailesinin geçimi için emek veren işçimiz ve çocuklarının geleceği için mücadele eden anne babalarımız var.
Herkesin ortak bir beklentisi bulunuyor: Emeğin değer gördüğü, insanların birbirine güvendiği, hakkaniyetin ve dürüstlüğün ön planda tutulduğu bir toplumda yaşamak.
Peki, hep birlikte kendimize şu soruyu sorsak nasıl olur?
Daha adil, daha dürüst ve daha vicdanlı bir toplum için hepimiz ne yapabiliriz?
Haramiler haramiler derken aslında birilerini suçlamak değil, insanın kendi vicdanına dönüp bakmasını istiyorum. Çünkü dürüstlük yalnızca başkalarından beklediğimiz bir özellik değildir. Her birimizin kendi davranışlarında yaşatması gereken bir değerdir.
KUL HAKKI HER ŞEYDEN ÖNEMLİDİR
Bizim kültürümüzde alın terinin, helal kazancın ve kul hakkının ayrı bir yeri vardır. İnsanların emeğine saygı göstermek, başkasının hakkını gözetmek ve adaletli davranmak toplumun temel değerlerindendir.
Bir esnafın müşterisine karşı dürüst olması, bir yöneticinin sorumluluklarını hakkıyla yerine getirmesi, bir vatandaşın komşusunun hakkını gözetmesi aynı anlayışın parçalarıdır.
Kimseyi kırmadan, kimseyi incitmeden, kimseyi hedef göstermeden de yanlışlara dikkat çekebiliriz. Eleştirimizi yapıcı bir dille ifade edebilir, eksikliklerin giderilmesini isteyebilir ve daha güzel bir gelecek için ortak bir irade ortaya koyabiliriz.
MAKAMLAR GEÇİCİ, İNSANLIK BAKİDİR
İnsan hayatında makamlar, unvanlar ve imkânlar değişebilir. Ancak dürüstlük, merhamet ve vicdan gibi değerler her zaman önemini korur.
İster sıradan bir vatandaş olalım ister önemli bir sorumluluk üstlenelim, hepimizin kendimize sorması gereken bir soru vardır:
Bugün yaptığımız işler, yarın insanlara nasıl bir örnek olacak?
Bu soruya verilecek en güzel cevap, başkalarını suçlamak yerine kendi sorumluluğumuzu yerine getirmek, insanlara saygılı davranmak ve ortak yaşam kültürünü güçlendirmektir.
AMACIMIZ KIRMAK DEĞİL, DÜŞÜNDÜRMEK
Bu köşe yazısının amacı herhangi bir kişiyi, kurumu veya topluluğu kötülemek değildir. Kimseyi zan altında bırakmak, kimseyi incitmek ya da herhangi bir tartışmayı büyütmek istemiyoruz.
Amacımız; toplum olarak dürüstlüğü, adaleti, emeğe saygıyı ve vicdanlı davranmayı yeniden hatırlamaktır.
Hepimiz daha güzel bir ülkede, daha huzurlu şehirlerde ve daha güvenli bir gelecekte yaşamak istiyoruz. Bunun yolu birbirimizi anlamaktan, eleştirilerimizi saygı çerçevesinde dile getirmekten ve ortak değerlerimize sahip çıkmaktan geçiyor.
Haramiler haramiler! Bazen bu sözü söylemeden önce hepimizin kendi vicdanına bakması gerekir. Çünkü daha adil bir toplum, önce bireyin kendi davranışlarını sorgulamasıyla başlar.
Gelin, birbirimizi suçlamak yerine birbirimizi anlamaya çalışalım. Kırmak yerine onaralım. Ayrıştırmak yerine birleştirelim. Dürüstlüğü ve hakkaniyeti yalnızca sözlerimizde değil, davranışlarımızda da yaşatalım.
Unutmayalım: Güzel bir toplumun temeli, insanların birbirine duyduğu güvendir.
Gazeteci İbrahim Uygur
NOT:Bu yazı, toplumsal değerler ve bireysel sorumluluk üzerine kişisel bir düşünce yazısıdır. Herhangi bir kişi veya kuruma yönelik suçlama ya da itham amacı taşımamaktadır.